• Chu kỳ về sự phát triển khả năng nói của trẻ

    Chu kỳ về sự phát triển khả năng nói của trẻ được thể hiện dưới bảng sau nhằm giúp cho các bậc cha mẹ có định hướng tốt cho trẻ phát triển khả năng ngôn ngữ ở con bạn.
    Sau một ngày học ở trường, tiếng nói luyên thuyên rất dễ bị kích động đến trẻ, việc đó giúp cho khả năng nói chuyện của trẻ dần được cải thiện hơn. Nhưng trước khi trẻ thốt ra từ đầu tiên, trẻ sẽ suy nghĩ vận dụng kỹ năng ngôn ngữ mà người lớn đã dạy cho mình để lựa chọn những từ ngữ cần nói.
    Dưới đây là một số ý kiến có những gì mà bạn đang mong đợi và khi nào bạn nên vận dụng chúng để áp dụng cho trẻ. Nhưng bạn hãy nhớ rằng, khi trẻ có thể đạt được những kết quả này sớm hơn hoặc trễ hơn là bình thường.
     
     
    TRẺ SƠ SINH
    Trẻ sơ sinh đến 3 tháng tuổi Khóc là hình thức truyền tải thông điệp đầu tiên của trẻ mới sinh. Trẻ sơ sinh thường tạo ra những âm thanh yên tĩnh hay những âm thanh thủ thỉ khi bé cảm thấy vui hay cảm thấy hài lòng. “Ooh” và “Ah” là những âm thanh nguyên âm điển hình mà trẻ hay tạo ra bằng lưỡi và môi của mình.
    2 – 3 tháng
    Trẻ thường thay đổi tiếng khóc của mình tùy theo tình hình. Khi bạn đã hiểu rõ về bé, bạn sẽ có thể phân biệt đâu là tiếng khóc khi bé đói, đâu là tiếng khóc khi bé cảm thấy mệt mỏi hay khó chịu trong mình.
     
    3 – 4 tháng
    Bé sẽ thường xuyên khóc ít hơn nhưng bé sẽ vẫn khóc khi bé cảm thấy không thoải mái hoặc cảm thấy khó chịu trong người. Hầu như bé chỉ thốt ra chủ yếu là những từ nguyên âm nhưng bây giờ những âm thanh thủ thỉ, ríu rít của bé có một chút phức tạp hơn với những âm thanh khác xen lẫn vào. Phụ âm sẽ bắt đầu được kết hợp với nguyên âm như “Baba” hay “yaya”.
     
    5 – 6 tháng
    Bé sẽ luyện tập để tăng âm lương và ngữ điệu của mình với sự kết hợp của cách nói chuyện và nét mặt của bé. Bé sẽ tạo ra một số âm thanh để gây sự chú ý của bạn và sẽ bi bô và cười to khi bé chơi đùa một mình.

    Hãy yêu cầu trợ giúp nếu…  Hãy đến gặp bác sĩ nếu bé không thể tự mình phát ra những âm thanh bập bẹ hay bé không thể giao tiếp bằng mắt với bạn khi bé được 6 tháng tuổi.
     
    7 – 12 tháng
    Tiếng nói bập bẹ, bi bô của bé ngày càng đa dạng hơn như sự kết hợp của những âm thanh mới và ngữ điệu của chúng. Bé cố gắng bắt chước cách nói của bạn như sắp xếp nguyên âm và phụ âm cùng với nhau, chẳng hạn như “chà – chà - chà” hay “không – không”.

    Bé sẽ giả vờ nói chuyện với bạn, bé sẽ nhớ tên những đồ vật và đồ chơi quen thuộc với mình như là “xe” và “gấu bông”.

    Hãy yêu cầu trợ giúp nếu… Nếu con bạn không nói bất cứ từ nào khi bé được 15 tháng tuổi thì bạn hãy đến gặp bác sĩ.
     
    TRẺ CHẬP CHỮNG BIẾT ĐI
    12 tháng Bây giờ, tất cả những từ quan trọng bé sẽ có thể nói, chẳng hạn như “mummum” hay “baba”. Bé có thể biết tới năm từ để sử dụng chúng nhưng có thể những từ ngữ của bé sẽ có thể không rõ ràng để cho bạn hiểu bé muốn nói gì.
    15 tháng
    Bé sẽ tăng âm lượng của mình vào cuối mỗi câu hỏi của mình và bé sẽ làm những cử chỉ tay để bổ sung cho những lời nói của mình như là chỉ trỏ và vẫy tay của mình. Thậm chí bé còn có thể nói được sáu từ đơn giản.

    Hãy yêu cầu trợ giúp nếu… Nếu con bạn không nói bất cứ từ nào khi bé được 15 tháng tuổi thì bạn hãy đến gặp bác sĩ tư vấn về sức khỏe cho bé.
     
    16 tháng
    Thay vì nói lớn những từ bập bẹ, bi bô của mình bé sẽ bắt đầu nói chuyện với bạn mặc dù những từ bé nói có thể không được rõ ràng. Bé sẽ gọi bạn để bạn chú ý đến bé và bé sẽ lắc đầu, gật đầu khi muốn trả lời “có” và “không”. Những phụ âm phổ biến đã trở thành một phần trong những cuộc nói chuyện của bé như t, d, n, w và h.
     
    18 tháng
    Vốn từ vựng của trẻ mới biết đi có thể có khoảng từ 6 đến 20 từ, bao gồm những danh từ như “mama”, động từ như “ăn” và tính từ như “lạnh”.
     
    18 – 24 tháng
    Bé có thể bắt đầu tập sắp xếp hai hoặc ba từ cùng nhau thành những câu nói đơn giản như là “Ba đi đi” , “về nhà nào” …

    Thỉnh thoảng bé sẽ hỏi chúng ta những câu hỏi như là tên của người nào đó hay tên của những đồ vật xung quanh bé. Số trẻ ở độ tuổi 19 tháng, có khoảng một nửa là luôn làm những việc như thế này.
     
    24 tháng
    Bây giờ bé có thể biết được rất nhiều từ, có thể đến khoảng 50 từ bao gồm cả những từ miêu tả. Bé sẽ sử dụng hai từ hoặc là nhiều hơn để nói những câu nói ngắn nhưng sẽ bị ngắt quãng nhiều như là “muốn sữa”, “bé… té”, “con đi… đánh đu?”
     
    2 – 3 tuổi
    Bây giờ bé có thể biết đến 300 từ bao gồm cả những động từ và bé có thể có một cuộc trò chuyện đơn giản với bạn về một thứ gì đó mà bé tiếp xúc ở môi trường xung quanh bé.

    Bé sẽ thường hỏi những từ “Cái gì?”, “Ai?”, “Ở đâu?” rất nhiều. Cụm từ của bé đã được mở rộng từ câu có ba từ thành câu có năm từ.

    Hãy yêu cầu trợ giúp nếu… khi bé đã được 2 – 3 tuổi mà vẫn nói lắp hơn sáu tháng hay bé thường hỏi lặp lại những câu hỏi của bạn thì thay vì trả lời bé thì bạn hãy đưa bé đến gặp bác sĩ.
     
    TRẺ TRƯỚC TUỔI ĐẾN TRƯỜNG
    3 – 4 tuổi
    Bé sẽ tạo ra những từ quá khứ bằng cách thêm âm thanh có chữ “d” vào các động từ, và có thể nói về những việc trong tương lai rất tốt. Bé có thể dùng chính xác các đại từ nhân xưng như con, cô, chú, bạn,…

    Ở độ tuổi này bé có thể biết được khoảng 800 – 1000 từ, và bé có thể nói và chơi cùng một lúc. Bé có thể nói được những câu có từ 4 – 6 chữ và thường xuyên lặp lại những từ mà mình yêu thích như “Tại sao?”, “Cái gì?”, “Ai?”.

    Hầu hết những gì bé nói bạn có thể hiều được và bé có thể nói miêu tả cho bạn biết những gì đã diễn ra ở trong phòng khi bạn không có mặt ở đó. Khi bé được 5 tuổi thì hầu như bé nói chuyện đã không còn sai ngữ pháp nữa.

    Bé có thể có những âm thanh giống như bị nói lắp khi bé phấn khích trong việc giao tiếp với người khác, điều này là hoàn toàn bình thường.

    Hãy yêu cầu giúp đỡ nếu… tình trạng nói lắp của bé kéo dài hơn 6 tháng hoặc bé căng hàm của mình hay nhăn mặt khi bé cố gắng nói chuyện, khi đó bạn hãy đưa bé đến gặp chuyên gia trị liệu ngôn ngữ.
     

    Bình luận